Category: I. SAMUEL

1 Nehash, bú onye Amon, we rigota, ma ulo-ikwū-ya imegide Jebesh-gilead: ndikom nile nke Jebesh we si Nehash, Ka ayi na gi b͕a ndu, ayi gēfè kwa gi òfùfè.

2 Nehash, bú onye Amon, we si ha, Na nka ka mu na unu gāb͕a ndu, n’irukpọ unu anya aka-nri nile; m’gātukwasi kwa ya n’aru Israel nile ka ọ buru ihe-ita-uta.

3 Ndi-okenye Jebesh we si ya, Ra ayi aka ubọchi asa, ka ayi we zisa ndi-ozi n’ókè-ala nile nke Israel: ọ buru kwa na ọ dighi onye nāzọputa ayi, ayi gāpukuru kwa gi.

4 Ndi-ozi ahu we biarue Gibea nke Sọl, kwue okwu ndia na nti ndi Israel: ndi Israel nile we welie olu-ha kwa ákwá.

5 Ma, le, Sọl biara, nēso ìgwè ehi si n’ubi; Sọl we si, Gini nēme ndi Israel na ha nākwa ákwá? Ha we kọrọ ya okwu nile nke ndikom Jebesh.

6 Mọ nke Chineke we dakwasi Sọl n’ike mb͕e ọ nuru okwu ndia, iwe-ya we di ọku nke-uku.

7 O we chiri ehi abua, bọkasia ha, zisa ha n’ókè-ala nile nke Israel n’aka ndi-ozi, si, Onye ọ bula nke nāputaghi iso Sọl na iso Samuel n’azu, otú a ka agēme ehi-ya. Oké egwu nke Jehova we dakwasi ndi Israel, ha we puta dika otù nwoke.

8 O we gukọta ha na Bezek; umu Israel we di orú nnù ndikom orú uzọ na uzọ iri-na-asa, na nnù iri, ndikom Juda di kwa orú nnù ndikom uzọ atọ, na nnù iri-na-ise.

9 Ha we si ndi-ozi biara, Otú a ka unu gāsi ndikom Jebesh-gilead, Echi ka nzọputa gādiri unu, mb͕e anyanwu nēkpo ọku. Ndi-ozi ahu we bia gosi ndikom Jebesh; ha we ṅuria ọṅu.

10 Ndikom Jebesh we si, Echi ka ayi gāpukuru unu, unu gēme kwa ayi dika ihe nile si di nke di nma n’anya-unu.

11 O rue, n’echi-ya, na Sọl doro ndi Israel n’usu atọ; ha we ba n’etiti ọmuma-ulo-ikwū n’iche-nche ututu, tib͕ue Amon rue ikpo-ọku nke ehihie: o rue, na ndi fọduru b͕asara, ọ fọdughi kwa ndikom abua n’otù ebe n’etiti ha.

12 Ndi Israel we si Samuel, Ònye ka ọ bu, bú onye nāsi, Sọl, ọ̀ gābu eze-ayi? nyenu ayi ndikom ahu, ka ayi we me ka ha nwua.

13 Sọl we si, Ọ dighi nwoke agēme ka ọ nwua ta: n’ihi na ta ka Jehova zọputara nzọputa n’Israel.

14 Samuel we si ndi Israel, Bianu, ka ayi jerue Gilgal, me ka ala-eze-unu di ọhu ọzọ n’ebe ahu.

15 Ndi Israel nile we jerue Gilgal; ha we me Sọl eze n’ebe ahu n’iru Jehova nime Gilgal; ha we chua ihe àjà nke àjà-udo n’iru Jehova n’ebe ahu. Sọl na ndikom nile nke Israel we ṅuria ọṅu nke-uku n’ebe ahu.

1 Samuel we si Israel nile, Le, egewom nti olu-unu n’ihe nile nke unu sirim, m’we mere unu eze.

2 Ma ub͕u a, le, eze ahu nējeghari n’iru unu: ma mu onwem aghọwo agadi na onye-isi-awọ; ma umum ndikom, le, ha nọ n’etiti unu: ma mu onwem ejeghariwo n’iru unu site na mb͕e m’di na nwata rue ta.

3 Lem: b͕agidem àmà n’iru Jehova, na n’iru onye nke Ya etere manu: ọ̀ bu ehi onye ka m’naraworo? ma-ọbu ìnyinya-ibu onye ka m’naraworo? ma-ọbu ònye ka m’meb͕uworo? ònye ka m’zọpiaworo? ma-ọbu n’àka onye ka m’naraworo ihe-nb͕aputa iji zopu anyam n’aru ya? m’gēnyeghachi kwa unu ya.

4 Ha si, I meb͕ughi ayi, i zọpiaghi kwa ayi, i naraghi kwa ihe ọ bula n’aka nwoke ọ bula.

5 Ọ si ha, Onye-àmà ka Jehova bu imegide unu, onye-àmà ka onye nke Ya etere manu bu kwa ta, na unu achọtaghi ihe ọ bula n’akam. Ha we si, Onye-àmà ka Ọ bu.

6 Samuel we si ndi Israel, Ọ bu Jehova Nke mere Moses na Eron ndi-ndú, Nke me-kwa-ra nna-unu-hà ka ha si n’ala Ijipt rigota.

7 Ma ub͕u a, guzonu onwe-unu, ka mu na unu we kpe ikpe n’iru Jehova bayere ezi omume nile nke Jehova, nke O mere unu na nna-unu-hà.

8 Mb͕e Jekob batara n’Ijipt, mb͕e nna-unu-hà tikuru Jehova nkpu, Jehova we zite Moses na Eron, ndi mere ka nna-unu-hà si n’Ijipt puta, me kwa ka ha biri n’ebe a.

9 Ha we chezọ Jehova, bú Chineke-ha, O we renye ha n’aka Sisera, bú onye-isi usu-ndi-agha Hezoa, na n’aka ndi Filistia, na n’aka eze Moab, ha we buso ha agha.

10 Ha we tikue Jehova nkpu, si, Ayi emehiewo, n’ihi na ayi arapuwo Jehova, we fè Bealim na Ashtarot òfùfè: ma ub͕u a naputa ayi n’aka ndi-iro-ayi, ayi gēfè kwa Gi òfùfè.

11 Jehova we zite Jerubeal, na Bedan, na Jefta, na Samuel, we naputa unu n’aka ndi-iro-unu buruburu, unu we biri na ntukwasi-obi.

12 Unu we hu na Nehash, bú eze umu Amom, biara imegide unu, unu we sim, É-è, kama otù eze gāburu ayi eze: ma Jehova, bú Chineke-unu, bu eze-unu.

13 Ma ub͕u a le eze nke unu rọputaworo, onye unu riọrọm n’aka: ma, le, Jehova emewo ka eze nāchi unu.

14 Ọ buru na unu atua egwu Jehova, ọ buru kwa na unu efè Ya òfùfè, we ge nti olu-Ya, ọ buru kwa na unu anupughi isi n’okwu-ọnu Jehova, kama na unu nēsogide Jehova, bú Chineke-unu, ma unu onwe-unu ma eze-unu kwa nke bu eze-unu, ọ di nma:

15 ma ọ buru na unu egeghi nti olu Jehova, kama unu nānupu isi n’okwu-ọnu Jehova, aka Jehova gādi kwa imegide unu, otú ọ di imegide nna-unu-hà.

16 Ub͕u a kwa guzonu onwe-unu, hu ihe uku a, nke Jehova nēme n’anya-unu.

17 Ọ̀ bughi obìbì ọka wheat ta? M’gākpọku Jehova, Ọ gēnye kwa éb͕è-elu-igwe na miri-ozuzo; mara-kwa-nu hu kwa na ihe ọjọ unu riri nne, nke unu meworo n’anya Jehova, n’iriọrọ onwe-unu eze.

18 Samuel we kpọkue Jehova; Jehova we nye éb͕è-elu-igwe na miri-ozuzo ubọchi ahu: ndi Israel nile we tua egwu Jehova na Samuel nke-uku.

19 Ndi Israel nile we si Samuel, Kpere Jehova, bú Chineke-gi, ekpere bayere ndi-orù-gi, ka ayi ghara inwu: n’ihi na ayi atukwasiwo ihe ọjọ a na nmehie-ayi nile, n’iriọrọ onwe-ayi eze.

20 Samuel we si ndi Israel, Unu atula egwu: unu onwe-unu emewo ihe ọjọ a nile; nání unu ewezugala onwe-unu n’iso Jehova, kama werenu obi-unu nile fè Jehova òfùfè;

21 unu ewezuga-kwa-la onwe-unu: n’ihi na mb͕e ahu ka unu ganēso n’azu ihe tọb͕ọrọ n’efu, nke nādighi-abà urù, nke nādighi-anaputa kwa, n’ihi na ihe tọb͕ọrọ n’efu ka ha bu.

22 N’ihi na Jehova agaghi-arapu ndi-Ya n’ihi aha uku Ya: n’ihi na Jehova ekwewo ime unu ka unu buru Ya otù ndi.

23 Mu onwem kwa, ya burum ihe-árú, bú ka m’mehie megide Jehova n’igha ikpe ekpere bayere unu: ma m’gēzí unu ihe n’uzọ ahu di nma nke ziri ezi.

24 Nání tuanu egwu Jehova, were obi-unu nile fè Ya òfùfè n’ezi-okwu: n’ihi na, lenu ihe uku O meworo n’ebe unu nọ.

25 Ma ọ buru na unu eme ihe ọjọ nāga n’iru, agēkpochapu unu, ma unu onwe-unu ma eze-unu.

1 Sọl b͕ara arọ mb͕e ọ malitere ibu eze; ọ we buru eze Israel arọ abua.

2 Sọl we rọputara onwe-ya nnù ndikom asa na ọgu iri sitere n’Israel; nnù ndikom ise we di n’aka Sọl nime Mikmash na n’ugwu Bet-el, nnù ndikom abua na ọgu iri di kwa n’aka Jonatan nime Gibea Benjamin: ma o zilagara ndi fọduru n’etiti ndi Israel, onye ọ bula n’ulo-ikwū-ya.

3 Jonatan we tib͕ue ebe-nguzo-ndi-agha ndi Filistia nke di na Geba, ndi Filistia we nu ya. Sọl we fùa opì-ike n’ala ahu nile, si, Ka ndi-Hibru nu.

4 Israel nile we nu, si, na Sọl tib͕uru ebe-nguzo-ndi-agha ndi Filistia, na Israel aghọwo-kwa-ra ndi Filistia ihe nēsì ísì ọjọ. Ewe kpọkọta ndi Israel iso Sọl rue Gilgal.

5 Ndi Filistia we chikọta onwe-ha ibuso Israel agha, orú nnù ub͕ọ-ala uzọ atọ na nnù iri-na-ise, na nnù ndi-inyinya iri-na-ise, na ndi-agha dika ájá nke di n’usọ oké osimiri n’uba: ha we rigota, ma ulo-ikwū-ha na Mikmash, n’akuku Iru-anyanwu Bet-even.

6 Ndikom Israel we hu na nkpà nākpà ha, (n’ihi na anāchi Israel n’ihe-ike), ndi Israel we zo onwe-ha n’ọb͕à, na n’ọhia-ogwu, na nime nkume di elu, na n’ulo-elu, na n’olùlù.

7 Ma ndi-Hibru ufọdu gabigara Jọdan rue ala Gad na Gilead; ma Sọl nọgidere na Gilgal, ndi Israel nile ma-kwa-ra jijiji nēso ya n’azu.

8 O we chere ubọchi asa, dika mb͕e akara àkà si di nke Samuel kara: ma Samuel abiarughi Gilgal; ndi Israel we si n’ebe ọ nọ b͕asa.

9 Sọl we si, Wetaram àjà-nsure-ọku ahu na àjà-udo nile nso. O we sure àjà-nsure-ọku ahu.

10 O rue, mb͕e o surebìri àjà-nsure-ọku ahu, le, Samuel biara; Sọl we pua izute ya, ka o we gọzie ya.

11 Samuel we si, Gini ka i meworo? Sọl we si, N’ihi na ahurum na ndi Israel esiwo n’ebe m’nọ b͕asa, ma gi onwe-gi abiaghi n’ubọchi akara àkà, ndi Filistia nāchikọta kwa onwe-ha na Mikmash;

12 m’we si, Ub͕u a ka ndi Filistia gāridakutem rue Gilgal, ma emeghm ka iru Jehova dajua; m’we jisie onwem ike, we sure àjà-nsure-ọku ahu.

13 Samuel we si Sọl, I mewo ihe-nzuzu: i debeghi ihe Jehova, bú Chineke-gi, nyere n’iwu, bú nke O nyere gi n’iwu: n’ihi na ub͕u a Jehova gēmewori ka ala-eze-gi guzosie ike n’ebe Israel nọ rue mb͕e ebighi-ebi.

14 Ma ub͕u a ala-eze-gi agaghi-eguzosi ike: Jehova achọputaworo Onwe-ya otù nwoke dika obi-Ya si chọ, Jehova enyewo kwa ya iwu ibu onye-ndú ndi-Ya, n’ihi na i debeghi ihe ahu nke Jehova nyere gi n’iwu.

15 Samuel we bilie, si na Gilgal rigorue Gibea Benjamin. Sọl we gukota ndi Israel, bú ndi ahutara n’aka-ya, ihe ra ka nnù ndikom na ọgu iri.

16 Sọl, na Jonatan nwa-ya, na ndi ahutara n’aka-ha, we nọdu na Geba Benjamin: ma ndi Filistia mara ulo-ikwū-ha na Mikmash.

17 Ndi-nbibi we si n’ọmuma-ulo-ikwū ndi Filistia puta n’usu atọ: otù usu chere iru n’uzọ Ọfra, rue ala Shual:

18 otù usu we che iru n’uzọ Bet-horon: otù usu we che iru n’uzọ ókè-ala nke nēlekwasi ndagwurugwu Zeboim anya, n’ebe ọzara di.

19 Ma achọtaghi uzú ọ bula n’ala nile nke Israel: n’ihi na ndi Filistia siri, Ka ndi-Hibru we ghara ikpu mma-agha ma-ọbu ube:

20 Israel nile we ridakuru ndi Filistia iti ihe-ọlu-ha ufe, onye ọ bula ígwè-ikpọzè-ala-ya, na mma-ọgè-ya, na anyu-ike-ya, na ọ́gù-ya;

21 (ọnu ọ́gù na nke nma-ọgè na nke ndudu-ilu-ọlu-ubi na nke anyu-ike we ghara idi nkọ); na ikpu ọnu ndudu eji achu ehi.

22 O rue, n’ubọchi agha, na ahutaghi mma-agha ma-ọbu ube n’aka onye ọ bula n’etiti ndi soro Sọl na ndi soro Jonatan: ma ahutara n’aka Sọl na n’aka Jonatan nwa-ya.

23 Ndi ebe-nguzo-ndi-agha ndi Filistia we pua rue ngabiga Mikmash.

1 Ubọchi we rue mb͕e Jonatan nwa Sọl siri nwa-okorọbia nēbu ihe-agha-ya, Bia, ka ayi gabiga rue ebe-nguzo-ndi-agha ndi Filistia, nke di n’ofè ọzọ ahu. Ma o gosighi nna-ya.

2 Ma Sọl nānọdu na nsọtu Gibea n’okpuru osisi pomegranate nke di na Migron: ndi nọ n’aka-ya ra ka nnù ndikom na ọgu iri;

3 Ahaija, nwa Ahaitub, nwa-nne Ikabod, nwa Finehas, nwa Ilai, bú onye-nchu-aja Jehova na Shailo, nọ kwa, ọ nēyi ephod. Ndi ahu amaghi kwa na Jonatan ejewo.

4 Ma n’etiti ngabiga abua ahu, nke Jonatan chọrọ isi na ha gabiga rue ebe-nguzo-ndi-agha ndi Filistia, otú ọnu nkume di elu di n’otù ofè, otù ọnu nkume di elu di kwa n’ofè ọzọ: aha otù bu Bozez, aha nke-ọzọ bu Sene.

5 Otù ọnu bu ogidi n’akuku Ugwu na ncherita-iru Mikmash, nke-ọzọ n’akuku Ndida na ncherita-iru Geba.

6 Jonatan we si nwa-okorọbia nēbu ihe-agha-ya, Bia, ka ayi gabiga rue ebe-nguzo-ndi-agha nke ndia anēbìghi úgwù: eleghi anya Jehova gāluru ayi ọlu: n’ihi na ihe-nb͕ochi adighi n’ebe Jehova nọ izọputa site n’iwere ọtutu madu ma-ọbu site n’iwere madu ole-na-ole.

7 Onye nēbu ihe-agha-ya we si ya, Me ihe nile nke di n’obi-gi: chigharia onwe-gi, le, mu onwem nēso gi dika obi-gi si chọ.

8 Jonatan we si, Le, ayi onwe-ayi nāgabiga rue ndikom ahu, ayi gēkpughe-kwa-ra ha onwe-ayi.

9 Ọ buru na ha asi ayi otú a, Guzonu du rue mb͕e ayi ruru unu aru; ayi gēguzo kwa n’ọnọdu-ayi, ayi agaghi-arigokuru kwa ha.

10 Ma ọ buru na ha asi otú a, Rigokutenu ayi; ayi gārigo kwa: n’ihi na Jehova enyewo ha n’aka-ayi: nka gābu-kwa-ra ayi ihe-iriba-ama.

11 Ha abua we kpughere ndi ebe-nguzo-ndi-agha ndi Filistia onwe-ha: ndi Filistia we si, Le, ndi-Hibru nēsi n’ọnu di iche iche ebe ha zoro onwe-ha puta.

12 Ndikom ebe-nguzo-ndi-agha ahu we za Jonatan na onye nēbu ihe-agha-ya, si, Rigokutenu ayi, ayi gēme kwa ka unu mara ihe. Jonatan we si onye nēbu ihe-agha-ya, Sorom n’azu rigo: n’ihi na Jehova enyewo ha n’aka Israel.

13 Jonatan we bikwasi aka-ya na ukwu-ya rigo, onye nēbu ihe-agha-ya nēso kwa ya n’azu: ha we da n’iru Jonatan; onye nēbu ihe-agha-ya nēme kwa ka ha nwua n’azu ya.

14 Ntib͕u mbu ahu, nke Jonatan na onye nēbu ihe-agha-ya tib͕uru, we ra ka orú ndikom, n’ihe ra ka nkera furrow nke otù acre ala-ubi n’ọtùtù.

15 Ọma-jijiji we di n’ọmuma-ulo-ikwū, na n’ọhia, na n’etiti ndi ahu nile; ndi ebe-nguzo-ndi-agha na ndi-nbibi, ha onwe-ha ma-kwa-ra jijiji: ala de-kwa-ra ùdé; o we ghọ ọma-jijiji nke Chineke.

16 Ndi-nche Sọl nwere na Gibea Benjamin we hu; ma, le, ìgwè madu ahu b͕azere, we nēje iru na azu.

17 Sọl we si ndi ya na ha nọ, Biko, gukọtanu, hu onye siworo n’etiti ayi pua. Ha we gukọta, ma, le, Jonatan na onye nēbu ihe-agha-ya anọghi ya.

18 Sọl we si Ahaija, Bute ib͕e Chineke nso. N’ihi na ib͕e Chineke di n’etiti umu Israel n’ubọchi ahu.

19 O rue, mb͕e Sọl nāgwa onye-nchu-àjà ahu okwu, na ùzù nke di n’ọmuma-ulo-ikwū ndi Filistia we nāda kari, nāga n’iru nāba kwa uba: Sọl we si onye-nchu-àjà, Sepu aka-gi.

20 Sọl na ndi nile ya na ha nọ we kpọkọta onwe-ha, ba n’agha ahu: ma, le, mma-agha nwoke ọ bula digidere ibe-ya, oké ọb͕ub͕a-aghara uku we di.

21 Ma ndi-Hibru ndi diri ndi Filistia na mb͕e gara aga, ndi soro ha rigo n’ọmuma-ulo-ikwū buruburu, ndi ahu we chighari kwa idi n’akuku Israel ndi nọ n’aka Sọl na Jonatan.

22 Ndikom nile nke Israel ndi zoro onwe-ha n’ugwu Efraim we nu na ndi Filistia ab͕alagawo, ha onwe-ha we sogidesi kwa ha ike n’agha ahu.

23 Jehova we zọputa Israel n’ubọchi ahu: agha ahu we gabiga rue Bet-even.

24 Ma achiri ndikom Israel n’ihe-ike ubọchi ahu: Sọl we b͕a ndi Israel iyi, si, Onye anābu ọnu ka nwoke ahu bu nke nēri nri rue anyasi, ru kwa mb͕e m’bọsiri ọ́bọ̀ n’aru ndi-irom. Ndi Israel nile we ghara idetu nri ọnu.

25 Ndi ala ahu nile we ba n’oké ọhia; ma manu-aṅu di n’elu ọhia.

26 Ndi Israel we ba n’oké ọhia ahu, ma, le, manu-aṅu nērù erù: ma ọ dighi onye kwere ka aka-ya rue ọnu-ya; n’ihi na ndi Israel turu egwu ọb͕ub͕a-iyi ahu.

27 Ma Jonatan anughi mb͕e nna-ya b͕ara ndi Israel iyi: o we setipu ọnu-ọnu nkpa-n’aka nke di n’aka-ya, rutu ya nime ub͕ub͕ọ-manu-aṅu, weghachi aka-ya n’ọnu-ya; anya-ya we nwue enwu.

28 Otù nwoke n’etiti ndi Israel we za, si, Nna-gi b͕asiri ndi Israel iyi ike, si, Onye anābu ọnu ka nwoke ahu bu nke nēri nri ta. Ndi Israel we nāda #mbà.

29 Jonatan we si, Nnam emekpawo ala-ayi aru: biko, lenu na anyam enwuwo enwu, n’ihi na edetuwom nwantī manu-aṅu nka ire.

30 Ànya ndi Israel gēsi aṅa ghara inwukari enwu nke-uku, ma ọ buru na ha rijuru afọ ta site n’ihe-nkwata ndi-iro-ha nke ha hutara? n’ihi na ub͕u a ntib͕u n’etiti ndi Filistia abaghi uba.

31 Ha we tib͕ue ufọdu nime ndi Filistia n’ubọchi ahu site na Mikmash rue Ajalon: ndi Israel we da #mbà nke-uku.

32 Ndi Israel we dakwasi ihe akwatara n’agha, ha we chiri ìgwè ewu na aturu, na ìgwè ehi, na umu-ehi, b͕ue ha n’ala ahu: ndi Israel we rie ha na ọbara.

33 Ha we gosi Sọl, si, Le, ndi Israel nēmehie megide Jehova n’iri anu, ya na ọbara. O we si, Unu aghọwo aghughọ: kpọrekutem nkume uku ta.

34 Sọl we si, B͕asanu onwe-unu n’etiti ndi Israel, si ha, Wetaranum nso, nwoke ọ bula ehi-ya, na nwoke ọ bula aturu-ya, b͕u-kwa-nu ha n’ebe a, rie; unu emehie-kwa-la megide Jehova n’iri anu. ya na ọbara. Ndi Israel nile we weta nso, nwoke ọ bula ehi-ya n’aka-ya n’abali ahu, ha we b͕ue ha n’ebe ahu.

35 Sọl we wuere Jehova ebe-ichu-àjà: nke ahu ka ọ malitere iwu ka ọ buru ebe-ichu-àjà diri Jehova.

36 Sọl we si, Ka ayi rida sochie ndi Filistia n’azu n’abali, luta ihe-ha n’agha rue ìhè ututu, ka ayi ghara kwa ikwe ka nwoke fọdu n’etiti ha. Ha we si, Me ihe ọ bula nke di nma n’anya-gi. Onye-nchu-àjà we si, Ka ayi biarue Chineke nso n’ebe a.

37 Sọl we jua Jehova ase, si, M’gārida sochie ndi Filistia n’azu? Ì gēnye ha n’aka Israel? Ma Ọ zaghi ya n’ubọchi ahu.

38 Sọl we si, Biaruenu nso n’ebe a, unu ndi-isi nile nke ndi Israel: mara-kwa-nu hu ihe nke nmehie a diworo nime ya ta.

39 N’ihi na Jehova nādi ndu, Onye nāzọputa Israel; n’ezie ọ buru na ọ di nime Jonatan nwam, n’ezie ọ ghaghi inwu. Ma ọ dighi onye nāza ya okwu n’etiti ndi Israel nile.

40 O we si Israel nile, Unu onwe-unu nọ n’otù ofè, mu onwem na Jonatan nwam gānọ kwa n’ofè nke-ọzọ. Ndi Israel we si Sọl, Me ihe nke di nma n’anya-gi.

41 Sọl we si Jehova, bú Chineke Israel, Nye nzà zuru okè. Nzà we ma Jonatan na Sọl: ma ndi Israel puru ya.

42 Sọl we si, Fenu nzà n’etiti mu na Jonatan nwam. Nzà we ma Jonatan.

43 Sọl we si Jonatan, Gosim ihe i meworo. Jonatan we gosi ya, si, N’ezie ewerem ọnu-ọnu nkpa-n’aka nke di n’akam detu nwantī manu-aṅu ire; lem, m’gānwu.

44 Sọl we si, Chineke me otú a, me kwa ihe ọzọ otú a: n’ihi na i ghaghi inwu, Jonatan.

45 Ndi Israel we si Sọl, Jonatan, ọ̀ gānwu, bú onye zọputara nzọputa uku a n’Israel? ya buru ihe-árú: Jehova nādi ndu, ọ dighi otù nime agiri-isi nke isi-ya gādaru ala; n’ihi na ya na Chineke aluwo ọlu ta. Ndi Israel we b͕aputa Jonatan, o we ghara inwu.

46 Sọl we si n’iso ndi Filistia rigo: ndi Filistia we la n’ebe nke ha.

47 Ma Sọl were ala-eze ahu, buru eze Israel, o we bue agha megide ndi-iro-ya nile buruburu, megide Moab, megide kwa umu Amon, megide kwa Edom, megide kwa ndi-eze Zoba, megide kwa ndi Filistia: ma n’ebe ọ bula ọ nēcheghari iru ọ nālub͕u ha.

48 O we me ihe dìnkpà, tib͕u kwa Amalek, we naputa Israel n’aka ndi nāpunara ha ihe.

49 Ma umu-ndikom Sọl bu Jonatan, na Ishvi, na Malki-shua: aha umu-ya ndinyom abua kwa: aha nke ada-ya bu Mirab, aha nke-ntà bu Maikal:

50 aha nwunye Sọl bu Ahinoam nwa Ahimaaz: aha onye-isi usu-ndi-agha-ya bu Abnea nwa Nea, nwa-nne nna Sọl.

51 Kish bu nna Sọl; Nea nna Abnea bu nwa Abiel.

52 Agha we sie ike megide ndi Filistia ubọchi nile nke Sọl: mb͕e Sọl huru nwoke ọ bula bu dike, ma-ọbu nwoke ọ bula bu dìnkpà, o were ya n’onwe-ya.

1 Samuel we si Sọl, Mu ka Jehova zitere ite gi manu ka i buru eze ndi-Ya, bú Israel: ma ub͕u a ge nti olu okwu Jehova.

2 Otú a ka Jehova nke usu nile nke ndi-agha siri, Elekọtawom ihe Amalek mere Israel, ihe o doro ya n’uzọ, mb͕e o siri n’Ijipt rigota.

3 Ub͕u a je tib͕ue Amalek, wezuga ihe nile ọ bula o nwere ka ebibie ya, enwe-kwa-la ọmiko n’aru ya; kama me ka ha nwua, ma nwoke ma nwayi, ma nwatakiri ma nwa nāṅu ara, ma ehi ma aturu, ma camel ma inyinya-ibu.

4 Sọl we me ka ndi Israel nuru, o we gukọta ha na Telaim, orú nnù ndikom orú uzọ na uzọ ise ndi ji ukwu eje, na orú nnù ndikom Juda na nnù ise.

5 Sọl we biarue obodo Amalek, rue nbì nime ndagwurugwu.

6 Sọl we si ndi-Kinait, Jenu, wezuga onwe-unu, si n’etiti ndi Amalek rida, ka m’we ghara ikpochapu unu na ha: n’ihi na unu onwe-unu mere umu Israel nile ebere, mb͕e ha siri n’Ijipt rigota. Ndi-Kinait we si n’etiti Amalek wezuga onwe-ha.

7 Sọl we tib͕ue Amalek, site na Havila ebe i nābà Shua, nke di n’iru Ijipt.

8 Ọ we nwude Egag, bú eze Amalek, na ndu, were ọnu mma-agha wezuga ndi ahu nile ka ebibie ha.

9 Ma Sọl na ndi Israel nwere ọmiko n’aru Egag, na n’aru anu kachasi nma nke ìgwè ewu na aturu, na nke ìgwè ehi, na nke umu anu mara abuba, na n’aru umu-aturu, na n’aru ihe nile di nma, ha ekweghi kwa iwezuga ha ka ebibie ha: ma anu-ulo ọ bula nke di nlelì nke ta-kwa-ra aru, nke ahu ka ha wezugara ka ebibie ya.

10 Okwu Jehova we rue Samuel nti, si,

11 Echeghariwom na emewom Sọl eze: n’ihi na o siwo n’isom n’azu laghachi, ma o meghi ka okwum guzosie ike. Iwe Samuel we di ọku; o we tikue Jehova nkpu abali ahu nile.

12 Samuel we bilie n’isi-ututu izute Sọl n’ututu; ewe gosi Samuel, si, Sọl biaruru Kamel, ma, le, ọ nēguzoro onwe-ya ihe-ncheta, o we je buruburu, gabiga, ridarue Gilgal.

13 Samuel we biakute Sọl: Sọl we si ya, Onye agọziri agọzi n’ebe Jehova nọ ka i bu: emewom ka okwu Jehova guzosie ike.

14 Samuel we si, Gini bu kwa olu ìgwè aturu na ewu a na ntim, ya na olu ìgwè ehi nke mu onwem nānu?

15 Sọl we si, Ọ bu n’etiti ndi Amalek ka ha si chita ha: n’ihi na ndi Israel nwere ọmiko n’aru anu kachasi nma nke ìgwè ewu na aturu na nke ìgwè ehi, ka ha we chuara Jehova, bú Chineke-gi, àjà; ma ayi ewezugawo nke fọduru ka ebibie ya.

16 Samuel we si Sọl, Ra aka, m’gēgosi kwa gi okwu nke Jehova gwaworom n’abali a. O we si ya, Kwue.

17 Samuel we si, Ọ bu ezie na onye ntà ka i bu n’anya gi onwe-gi, ma ọ̀ bughi onye-isi ebo nile nke Israel ka emere gi? Jehova we te gi manu ka i buru eze Israel;

18 Jehova we ziga gi ije ije, si, Je wezuga ndi-nmehie ahu, bú ndi Amalek, ka ebibie ha, i gēbuso kwa ha agha rue mb͕e agēme ka ha gwusia.

19 N’ìhi gini kwa ka i nēgeghi nti olu Jehova, kama i dakwasiri ihe-nkwata, we me ihe ọjọ n’anya Jehova?

20 Sọl we si Samuel, N’ezie egewom nti olu Jehova, we je ije ahu nke Jehova zigaram, m’we me ka Egag eze Amalek bia, ma ewezugaram Amalek ka ebibie ya.

21 Ma ndi Israel chiri ufọdu nime ihe-nkwata ichuru Jehova, bú Chineke-gi, àjà, nime Gilgal, bú ìgwè ewu na aturu na ìgwè ehi, isi ihe n’ihe ewezugara ka ebibie ya.

22 Samuel we si, Àjà-nsure-ọku na àjà ọzọ, hà nātọ Jehova utọ dika ige nti olu Jehova? Le, ige nti di nma kari ichu àjà, iṅa nti di nma kari abuba ebulu.

23 N’ihi na nmehie nke iju-ase n’aka ndi-mọ ka nnupu-isi bu, ikpere-arusi na terafim ka isi-ike bu kwa. N’ihi na i juwo okwu Jehova, Ọ juwo kwa gi ka i ghara ibu eze.

24 Sọl we si Samuel, Emehiewom: n’ihi na agabigawom okwu-ọnu Jehova na okwu-gi nile: n’ihi na aturum egwu ndi Israel, we ge nti olu-ha.

25 Ma ub͕u a, biko, b͕aghara nmehiem, sorokwam laghachi, ka m’we kpọ isi ala nye Jehova.

26 Samuel we si Sọl, M’gaghi-esoro gi laghachi: n’ihi na i juwo okwu Jehova, Jehova ajuwo kwa gi ka i ghara ibu eze Israel.

27 Samuel we chigharia ila, ma o jidere ọnu-ọnu uwe-nwuda-ya, o we dọwa.

28 Samuel we si ya, Jehova adọwapuwo ala-eze Israel n’aru gi ta, nye ya madu-ibe-gi, nke di nma kari gi.

29 Ọzọ kwa, Ebube Israel agaghi-ekwu okwu-ugha, Ọ gaghi-echeghari kwa: n’ihi na Ọ bughi madu nke Ọ gēji cheghari.

30 O we si, Emehiewom: biko, sọpurum ub͕u a n’iru ndi-okenye ndim, na n’iru Israel; sorokwam laghachi, ka m’we kpọ isi ala nye Jehova, bú Chineke-gi.

31 Samuel we laghachi soro Sọl n’azu; Sọl we kpọ isi ala nye Jehova.

32 Samuel we si, Menu ka Egag eze Amalek biaruem nso. Egag we biakute ya n’iru-utọ. Egag we si, N’ezi-okwu ilu ọnwu ewezugawo onwe-ya.

33 Samuel we si, Dika mma-agha-gi meworo ndinyom ka ha b͕ara aka nwa, otú a ka nne-gi gāb͕ara aka nwa n’etiti ndinyom. Samuel we b͕ukasia Egag n’iru Jehova nime Gilgal.

34 Samuel we la na Rema; Sọl we rigorue ulo-ya, rue Gibea nke Sọl.

35 Samuel abiaghi kwa ọzọ ihu Sọl rue ubọchi ọnwu-ya; n’ihi na Samuel nēruru Sọl újú: ma Jehova cheghariri na o mere Sọl ka ọ buru eze Israel.

1 Jehova we si Samuel, Rùe ole mb͕e ka gi onwe-gi ganēruru Sọl újú, ebe Mu onwem juworo ya ka ọ ghara ibu eze Israel? b͕ajue manu na mpi-gi, je, M’gēziga gi jekuru Jesi onye Bet-lehem: n’ihi na ahutaworom onwem eze n’etiti umu-ya ndikom.

2 Samuel we si, M’gēsi aṅa je? ọ buru na Sọl anu ya, ọ gēb͕um. Jehova we si, I gēwere nwa-ab͕ọghọ-ehi n’aka-gi, si, Ichuru Jehova àjà ka m’biaworo.

3 I gākpọ kwa Jesi ibia n’ichu-aja ahu, Mu onwem gēme kwa ka i mara ihe i gēme: i gēte-kwa-ram ya manu, bú onye M’gāsi gi te.

4 Samuel we me ihe ahu nke Jehova kwuru, ọ biarue Bet-lehem. Ndi-okenye obodo ahu we ma jijiji izute ya, si, Ọ̀ bu n’udo ka i biaworo?

5 Ọ we si, Ọ bu n’udo: ichuru Jehova àjà ka m’biaworo: donu onwe-unu nsọ, sorom bia n’ichu-àjà ahu. O we do Jesi na umu-ya ndikom nsọ, kpọ ha bia n’ichu-aja ahu.

6 O rue, mb͕e ha biara, na ọ huru Elaiab, o we si, N’ezie, ọ nọ n’iru Jehova, bú onye nke Ya etere manu.

7 Ma Jehova siri Samuel, Elegidela iru-ya anya, elegide-kwa-la ogologo nke idi-elu-ya; n’ihi na ajuwom ya: n’ihi na Jehova adighi-ahu dika madu si ahu; n’ihi na madu nēle ihe anya nāhu, ma Jehova nēle obi.

8 Jesi we kpọ Abinadab, me ka ọ gābiga n’iru Samuel. Ọ si, Jehova arọputaghi kwa nka.

9 Jesi we me ka Shama gabiga. Ọ si, Jehova arọputaghi kwa nka.

10 Jesi we me ka madu asa nime umu-ya ndikom gabiga n’iru Samuel. Samuel we si Jesi, Jehova arọputaghi ndia.

11 Samuel we si Jesi, Hà agwuwo, bú umu-okoro-gi? Ọ si, Ọ fọdu-kwa-ra ọdudù-nwam, ma, le, ọ nāzù aturu. Samuel we si Jesi, Ziga kuta ya: n’ihi na ayi agaghi-anọdu buruburu rue mb͕e ọ biara n’ebe a.

12 Ọ we ziga, me ka ọ bia. Ma nwa-okorọbia ahu nācha ọbara-ọbara, anya-ya abua ma-kwa-ra nma, ọ di kwa nma ile anya. Jehova we si, Bilie, te ya manu: n’ihi na nka bu ya.

13 Samuel we were mpi manu ahu, te ya n’etiti umu-nne-ya: Mọ nke Jehova we nādakwasi Devid n’ike site n’ubọchi ahu ga n’iru. Samuel we bilie, la Rema.

14 Ma Mọ nke Jehova wezugara Onwe-ya n’ebe Sọl nọ, mọ ọjọ we si n’ebe Jehova nọ me ka ọ tua egwu nke-uku.

15 Ndi-orù Sọl we si ya, Biko, le, mọ ọjọ nke Chineke nēme ka i tua egwu.

16 Biko, ka onye-nwe-ayi si ndi-orù-ya, ndi nọ n’iru gi, ka ha chọ nwoke nke mara ọkpukpọ-ubọ-akwara nke-ọma: ọ gēru kwa, mb͕e mọ ọjọ ahu nke Chineke dikwasi n’aru gi, na ọ gēwere aka-ya kpọ ubọ, ọ gādi kwa gi nma.

17 Sọl we si ndi-orù-ya, Biko, hutaranum nwoke nke nākpọ ubọ nke-ọma, me-kwa-nu ka ọ biakutem.

18 Otù nime umu-okorọbia-ya we za, si, Le, ahuwom otù nwa Jesi, bú onye Bet-lehem, onye mara ikpọ ubọ nke-ọma, ọ bu kwa dike nke bu dìnkpà, buru kwa nwoke agha, o nwe-kwa-ra uche n’okwu, buru kwa nwoke mara nma n’aru, Jehova nọye-kwa-ra ya.

19 Sọl we zigara Jesi ndi-ozi, si, Ziterem Devid nwa-gi, nke nọ n’etiti ìgwè ewu na aturu.

20 Jesi we were otù inyinya-ibu nke eboro ya achicha, na otù karama-akpukpọ manya-vine, na otù nwa-ewu, we zigara Sọl n’aka Devid, bú nwa-ya.

21 Devid we biakute Sọl, guzo n’iru ya: o we hu ya n’anya nke-uku; o we ghọrọ ya onye nēbu ihe-agha.

22 Sọl we zigara Jesi ozi, si, Biko, ka Devid guzo n’irum; n’ihi na ọ hutawo amara n’irum.

23 O rue, mb͕e mọ ọjọ ahu nke Chineke di n’aru Sọl, na Devid were ubọ-akwara-ya, were aka-ya kpọ ya: aru we dajua Sọl, o we di ya nma, mọ ọjọ ahu we si n’ebe ọ nọ wezuga onwe-ya.

1 Ma ndi Filistia chikọtara ọmuma-ulo-ikwū-ha ibu agha, ewe chikọta ha na Soko, nke Juda nwe, ha we ma ulo-ikwū-ha n’etiti Soko na Azeka, n’Efes-damim.

2 Sọl na ndikom Israel we chikọta onwe-ha, ma ulo-ikwū-ha na ndagwurugwu Ila, we do agha n’usoro izute ndi Filistia.

3 Ndi Filistia we nēguzo n’ugwu n’otù akuku, Israel nēguzo kwa n’ugwu n’akuku nke-ọzọ: ndagwurugwu we di n’etiti ha.

4 Onye-nputa-ọb͕ọ-agha we si n’ọmuma-ulo-ikwū ndi Filistia puta, aha-ya bu Gọlaiat, sitere na Gat, ogologo-ya di cubit isi na otù ntù-aka.

5 Okpu-agha ọla di kwa n’isi-ya, ọ bu kwa uwe-agha emere dika akpirikpa-azù ka eyikwasiri ya; ọtùtù uwe-agha ahu di nnù shekel ọla iri-na-abua na ọgu iri.

6 Ihe-ọla eji kpuchi ukwu di kwa n’ukwu-ya abua, nkpunkpu ube ọla di kwa n’etiti ubu-ya abua.

7 Osisi ube-ya di kwa ka oké ókpòrò di arọ́ nke ọkpa-ákwà ji akpa ákwà; isi ube-ya di nnù shekel ígwè na ọgu iri: onye nēbu ọta-ya nēje n’iru ya.

8 O we guzo kpọ usoro-agha nile nke Israel òkù, si ha, N’ìhi gini ka unu putaworo ido agha-unu n’usoro? mu onwem, àbughm onye Filistia? ma unu onwe-unu, ùnu abughi ndi-orù Sọl nwe? rọputaranu onwe-unu otù nwoke, ka ọ ridakutekwam.

9 Ọ buru na ọ puru ilusom ọ̀gù, we tib͕uem, ayi gābu-kwa-ra unu ndi-orù: ma ọ buru na mu onwem puru ilub͕u ya, we tib͕ue ya, unu gābu-kwa-ra ayi ndi-orù, we fè ayi òfùfè.

10 Onye Filistia ahu we si, Mu onwem atawo usoro-agha nile nke Israel uta ta; nyenum otù nwoke, ka ayi we lurita ọ̀gù.

11 Sọl na Israel nile we nu okwu nile ndia nke onye Filistia, ha we tua ujọ, tua egwu nke-uku.

12 Ma Devid bu nwa onye Efrat ahu nke Bet-lehem-juda, nke aha-ya bu Jesi; o nwe-kwa-ra umu-ndikom asatọ: nwoke ahu aghọwo kwa agadi n’etiti ndikom n’ubọchi Sọl.

13 Umu-ndikom atọ nke Jesi ndi bu okenye we je soro Sọl ibu agha: aha umu-ya ndikom atọ ndi jere agha bu Elaiab ọkpara-ya, na Abinadab nke so ya, na Shama, bú nke-atọ.

14 Ma Devid, ya onwe-ya bu ọdudù-nwa: atọ ahu, bú okenye, we jeso Sọl n’azu.

15 Ma Devid nējekuru Sọl, nēsi kwa n’ebe Sọl nọ laghachi, izù ìgwè ewu na aturu nna-ya na Bet-lehem.

16 Onye Filistia ahu nābiaru kwa nso n’isi-ututu na n’anyasi, we guzo onwe-ya ọgu abali abua.

17 Jesi we si Devid nwa-ya, Biko, wegara umu-nne-gi otù ephah nke ọka nka aṅara n’ọku, na ob͕e achicha iri ndia, būru ha b͕a ọsọ je n’ọmuma-ulo-ikwū jekuru umu-nne-gi;

18 buga-kwa-ra onye-isi usu nnù ndikom na ọgu ise nke ha cheese iri ndia, lekọta kwa umu-nne-gi ma ha nọ n’udo, nara kwa ihe-mbe-ha.

19 Ma Sọl, na ndi ahu, na ndikom nile nke Israel, nọ na ndagwurugwu Ila, nēbuso ndi Filistia agha.

20 Devid we bilie n’isi-ututu, rapu ìgwè ewu na aturu ahu n’aka onye nēdebe aturu, o we būru, je, dika Jesi nyere ya iwu: o we biarue ebe anēdebe ub͕ọ-ala, mb͕e usu-ndi-agha ndi nāpukuru usoro-agha nēti nkpu n’agha.

21 Israel na ndi Filistia we do onwe-ha n’usoro-agha izute usoro-agha.

22 Devid we zitu ihe nile o bu rapu n’aka onye nēdebe ihe, o we b͕abà n’usoro-agha, bia, jua umu-nne-ya ajuju bayere udo-ha.

23 Ma mb͕e ya na ha nēkwu okwu, le, onye-nputa-ọb͕ọ-agha ahu nēsi n’usoro-agha ndi Filistia rigota, bú onye Filistia ahu, Gọlaiat bu aha-ya, sitere na Gat, ọ we kwue dika okwu ndia si di: Devid we nu ha.

24 Ndikom nile nke Israel, mb͕e ha huru nwoke ahu, ha we b͕apu n’iru ya, tua egwu nke-uku.

25 Ndikom Israel we si, Ùnu ahuwo nwoke a nke nārigota? n’ihi na ọ bu ita Israel uta ka ọ nārigota: ọ gēru kwa, na nwoke nke nētib͕u ya, eze gēwere àkù uku me ka ọ buru ọgaranya, ọ gēnye kwa ya nwa-ya nwayi, me ka ulo nna-ya nwere onwe-ya n’Israel.

26 Devid we gwa ndikom ndi ya na ha nēguzo okwu, si, Gini ka agēmere nwoke nke gētib͕u onye Filistia nka, wezuga ihe-ita-uta n’aru Israel? n’ihi na ònye bu onye Filistia nka nke anēbìghi úgwù, na ọ gāta usoro-agha nile nke Chineke di ndu uta?

27 Ndi Israel we gwa ya okwu dika okwu a si di, si, Otú a ka agēmere nwoke nke gētib͕u ya.

28 Elaiab, bú nwa-nne-ya nke-okenye, we nu mb͕e ọ nāgwa ndikom ahu okwu; iwe Elaiab we di ọku megide Devid, ọ si, N’ìhi gini kwa ka i ridataworo? ọ̀ bu kwa n’aka onye ka i rapuru aturu ole-na-ole ahu n’ọzara? mu onwem mara nganga-gi, na ihe ọjọ nke obi-gi; n’ihi na ọ bu ihu agha ka i ridataworo.

29 Devid we si, Gini ka m’meworo ub͕u a? ọ̀ bughi okwu efu, bu ihe a m’nēkwu?

30 O we si n’akuku ya chigharia, che onye ọzọ iru, kwue dika okwu a si di: ndi Israel we zaghachi ya okwu dika okwu mbu si di.

31 Ewe nu okwu nke Devid kwuru, ha we gosi ha n’iru Sọl, o we nara ya.

32 Devid we si Sọl, Ka obi madu ọ bula ghara ifepu n’ihi ya; orù-gi gēje luso onye Filistia nka ọ̀gù.

33 Sọl we si Devid, I pughi ijekuru onye Filistia nka iluso ya ọ̀gù: n’ihi na nwata ka i bu, ma ya onwe-ya bu nwoke agha site na mb͕e ọ di na nwata.

34 Devid we si Sọl, Onye nāzùru nna-ya ìgwè ewu na aturu ka orù-gi buworo; ọdum we bia, ya na bear, we būpu nwa-aturu n’ìgwè aturu,

35 m’we pua so ya n’azu, tib͕ue ya, naputa nwa-aturu ahu n’ọnu-ya: o we bilie imegidem, m’we jide ya n’ọza-ya, tib͕ue ya, me ka ọ nwua.

36 Orù-gi tib͕uru ma ọdum ahu ma bear ahu: onye Filistia nka anēbìghi úgwù gādi kwa ka otù nime ha, n’ihi na ọ bu usoro-agha nile nke Chineke di ndu ka ọ taworo uta.

37 Devid we si, Jehova nke naputaram n’aka ọdum, na n’aka bear, Ya onwe-ya gānaputam n’aka onye Filistia nka. Sọl we si Devid, Je, Jehova gānọye-kwa-ra gi.

38 Sọl we yikwasi Devid uwe-nwuda-ya, kpukwasi okpu-agha ọla n’isi-ya, yikwasi ya uwe-agha.

39 Devid we kekwasi mma-agha-ya n’uwe-nwuda-ya, we jisie ike ije; n’ihi na ọ nwaghi ya. Devid we si Sọl, Apughm iwere ihe ndia je; n’ihi na anwaghm ha. Devid we yipu ha n’aru ya.

40 O were nkpa-n’aka-ya n’aka-ya, rọputara onwe-ya nkume ise kwọrọ murumuru na miri-iyi, tiye ha n’ihe ndi-ọzùzù-aturu nke o nwere, bú n’àkpà-ya; èbè-ya di kwa n’aka-ya: o we biarue nso onye Filistia ahu.

41 Onye Filistia ahu we bia, ọ nābia nēru kwa nso Devid; nwoke ahu nke nēbu ọta-ya nēje kwa n’iru ya.

42 Onye Filistia ahu we legide anya buruburu, hu Devid, we lelìa ya anya: n’ihi na ọ bu nwata, nācha kwa ọbara-ọbara, ma kwa nma ile anya.

43 Onye Filistia ahu we si Devid, Ọ̀ bu nkita ka m’bu, na gi onwe-gi nēwere nkpa-n’aka biakutem? Onye Filistia ahu we were chi-ya nile kọcha Devid.

44 Onye Filistia ahu we si Devid, Biakutem, ka m’were kwa anu-aru-gi nye anu-ufe nke elu-igwe na anumanu nke ọhia.

45 Devid we si onye Filistia ahu, Gi onwe-gi nēwere mma-agha, were kwa ube, were kwa nkpunkpu ube, biakutem: ma mu onwem nēwere aha Jehova nke usu nile nke ndi-agha biakute gi, bú Chineke nke usoro-agha nile nke Israel, Onye i taworo uta.

46 Ubọchi ta ka Jehova gēmechibido gi nye n’akam; m’gētib͕u kwa gi, wezuga isi-gi n’aru gi; m’gēwere kwa ozu ndi ọmuma-ulo-ikwū ndi Filistia nye anu-ufe nke elu-igwe, nye kwa anu-ọhia nke uwa ta; ka uwa nile we mara na Chineke diri Israel:

47 ya na ka nkpọkọta nka nile we mara na ọ bughi mma-agha na ube ka Jehova ji azọputa: n’ihi na Jehova nwe agha nka, Ọ gēnye kwa unu n’aka-ayi.

48 O rue, mb͕e onye Filistia ahu biliri, bia rue nso izute Devid, na Devid mere ngwa, b͕a ọsọ ijekuru usoro-agha izute onye Filistia ahu.

49 Devid we setia aka-ya tiye n’àkpà-ya, weputa otù nkume nime ya, ma ya, mata onye Filistia ahu n’egedege-iru-ya; nkume ahu we bamìe n’egedege-iru-ya, o we da kpue iru-ya n’ala.

50 Devid we were èbè, were kwa nkume, kwa onye Filistia n’ike, o we tib͕ue onye Filistia ahu, me ka ọ nwua; ma mma-agha adighi n’aka Devid.

51 Devid we b͕a ọsọ, guzo n’elu onye Filistia ahu, were mma-agha-ya, miputa ya n’ọbọ-ya, me ka ọ nwua, ọ were ya bipu isi-ya. Ndi Filistia we hu na dike-ha anwuwo, ha we b͕alaga.

52 Ndikom Israel na Juda we bilie, tie nkpu, chua ndi Filistia, rue ebe i nābà Gai, ru kwa ọnu-uzọ-ama Ekron. Ndi Filistia ndi emeruru aru we da n’uzọ Shaaraim, we rue Gat, ru kwa Ekron.

53 Umu Israel we si n’ichusi ndi Filistia ike lata, ha we kwakọrọ ọmuma-ulo-ikwū nile ha.

54 Devid we būru isi onye Filistia ahu, bubata ya na Jerusalem; ma ọ tọb͕ọrọ ihe-agha-ya n’ulo-ikwū-ya.

55 Ma mb͕e Sọl huru Devid ka ọ nāpu izute onye Filistia ahu, ọ siri Abnea, bú onye-isi usu-ndi-agha-ya, Abnea, nwà onye ka nwa-okoro nka bu? Abnea we si, Nkpuru-obi-gi nādi ndu, eze, amaghm.

56 Eze we si, Gi onwe-gi juta onye nwata-okorọbia ahu bu nwa-ya.

57 Ma mb͕e Devid si na ntib͕u onye Filistia ahu lata, Abnea kuru ya, me ka ọ bata n’iru Sọl, isi onye Filistia ahu di kwa n’aka-ya.

58 Sọl we si ya, Nwà onye ka i bu, gi nwa-okorọbia? Devid we si, Nwa orù-gi, bú Jesi, bú onye Bet-lehem, ka m’bu.

1 O rue, mb͕e ọ gwabìri Sọl okwu, na ekekọtara nkpuru-obi Jonatan na nkpuru-obi Devid, Jonatan we hu ya n’anya dika nkpuru-obi-ya.

2 Sọl we nara ya n’ubọchi ahu, o kweghi kwa ka ọ laghachi n’ulo nna-ya.

3 Jonatan na Devid we b͕a ndu, n’ihi na ọ huru ya n’anya dika nkpuru-obi-ya.

4 Jonatan we yipu uwe-nwuda nke di n’aru ya, nye ya Devid, na uwe-ya nile, ọbuná rue mma-agha-ya, ru kwa uta-ya, ru kwa ihe-ike-n’úkwù-ya.

5 Devid we nāpu je ebe ọ bula Sọl nēziga ya, o nwe-kwa-ra uche: Sọl we do ya onye-isi ndikom agha, o we di nma n’anya ndi Israel nile, di kwa nma n’anya ndi-orù Sọl.

6 O rue mb͕e ha nābia, mb͕e Devid si na ntib͕u onye Filistia ahu lata, na ndinyom siri n’obobo nile nke Israel puta, ibù abù na ite egwú, izute Sọl, chiri egwú-otiti, were kwa ọṅu, chiri kwa ubọ eji akwara atọ kwe.

7 Ndinyom we zarita onwe-ha, bú ndi nēgwuri egwú, si,

Sọl etib͕uwo ndi-iro-ya, nnù ndikom abua na ọgu iri, nnù ndikom abua na ọgu iri,

Devid kwa ndi-iro-ya, orú nnù ndikom na nnù ise, orú nnù ndikom na nnù ise.

8 Iwe Sọl we di ọku nke-uku, okwu a jọ-kwa-ra njọ n’anya-ya; ọ si, Ha enyewo Devid orú nnù na nnù ise, orú nnù na nnù ise, ma ọ bu mu ka ha nyeworo nání nnù abua na ọgu iri, nnù abua na ọgu iri: ma nke fọduru inye ya bu nání ala-eze.

9 Sọl we nēle Devid anya ọjọ site n’ubọchi ahu ga n’iru.

10 O rue, n’echi-ya, na mọ ọjọ nke Chineke dakwasiri Sọl n’ike, o we bū amuma n’etiti ulo: Devid nēwere kwa aka-ya kpọ ubọ, dika ọ nēme kwa-ubọchi: ma ube di n’aka Sọl.

11 Sọl we tua ube ahu; ọ si, M’gātugide Devid ọbuná na mb͕idi. Devid we chigharia onwe-ya si n’iru ya pua ub͕ò abua.

12 Sọl we nātu egwu Devid, n’ihi na Jehova nọyere ya, ma O siri n’ebe Sọl nọ wezuga Onwe-ya.

13 Sọl we si n’ebe ọ nọ wezuga ya, do ya ka ọ buru ya onye-isi nnù ndikom abua na ọgu iri; o we nāpu nābata kwa n’iru ndi Israel.

14 Devid we nēnwe uche n’uzọ-ya nile; Jehova nọye-kwa-ra ya.

15 Sọl we hu na nwoke ahu bu onye nēnwe uche nke-uku, o we tua ujọ ya.

16 Ma Israel nile na Juda nile nāhu Devid n’anya; n’ihi na ya onwe-ya nāpu nābata kwa n’iru ha.

17 Sọl we si Devid, Le, adam, bú Mirab, ya ka m’gēnye gi na nwunye: nání burum dìnkpà, bū kwa agha nile nke Jehova. N’ihi na Sọl siri, Ka akam ghara idi n’aru ya, kama ka aka ndi Filistia di n’aru ya.

18 Devid we si Sọl, Ònye ka m’bu, gini bu kwa ndum, ma-ọbu ab͕uru nnam n’Israel, na m’gāburu eze di nwa-ya?

19 O rue, na mb͕e agēwere Mirab nwa Sọl nye Devid, na nwayi ahu ka enyere Adriel, bú onye Mehola, na nwunye.

20 Ma Maikal, bú nwa-nwayi Sọl, huru Devid n’anya: ha we gosi Sọl, ihe ahu ziri ezi n’anya-ya.

21 Sọl we si, M’gēnye ya ya, ka o we ghọrọ ya ọnyà, ka aka ndi Filistia we di n’aru ya. Sọl we si Devid, Nke ub͕ò abua ka i gāburum di nwam ta.

22 Sọl we nye ndi-orù-ya iwu, si, Gwanu Devid okwu na nzuzo, si, Le, ihe-gi nātọ eze utọ, ndi-orù-ya nile hu-kwa-ra gi n’anya: ma ub͕u a buru di nwa eze.

23 Ndi-orù Sọl we kwue okwu ndia na nti Devid. Devid we si, Ọ̀ bu ihe di nfe n’anya-unu ibu di nwa eze, ebe mu onwem bu ob͕eye na onye anākpọghi ihe?

24 Ndi-orù Sọl we gosi ya, si, Dika okwu ndia si di ka Devid kwuru.

25 Sọl we si, Otú a ka unu gāsi Devid, Ọ dighi ego-ilu-nwunye gātọ eze utọ, kama ọgu api ise nke ndi Filistia, ka o we bọrọ onwe-ya ọ́bọ̀ n’aru ndi-iro eze. Ma Sọl chère ime ka Devid da ada n’aka ndi Filistia.

26 Ndi-orù-ya we gosi Devid okwu ndia, ma ihe ahu ziri ezi n’anya Devid, bú ka ọ buru di nwa eze. Ma ubọchi nile akēzughi;

27 Devid we bilie, je, ya onwe-ya na ndikom-ya, o we tib͕ue ọgu ndikom iri n’etiti ndi Filistia; Devid we chita api-ha, ha we nye ha eze n’ọnu-ọgugu zuru ezu, ka o we buru di nwa eze. Sọl we nye ya Maikal nwa-ya na nwunye.

28 Sọl we hu mara kwa na Jehova nọyere Devid; Maikal nwa Sọl hu-kwa-ra ya n’anya.

29 Sọl we nātu egwu Devid kari; Sọl we buru onye-iro Devid ubọchi-ya nile.

30 Ndi-isi ndi Filistia we puta: o rue, mb͕e ọ bula ha nāputa, na Devid nwere uche kari ndi-orù nile nke Sọl; aha-ya we di oké ọnu-ahia nke-uku.

1 Sọl we gwa Jonatan nwa-ya na ndi-orù-ya nile okwu, ka ha me ka Devid nwua.

2 Ma ihe Devid tọrọ Jonatan nwa Sọl utọ nke-uku. Jonatan we gosi Devid, si, Sọl, bú nnam, nāchọ ime ka i nwua: ma ub͕u a, biko, lezie onwe-gi anya n’ututu, nọdu n’ebe di nzuzo, zo onwe-gi:

3 ma mu onwem gāpu, guzo n’akuku nnam n’ọhia ebe gi onwe-gi nọ, mu onwem gāgwa kwa nnam okwu bayere gi; ma m’hu ihe ọ bula, m’gēgosi kwa gi.

4 Jonatan we gwa Sọl nna-ya okwu di nma bayere Devid, si ya, Ka eze ghara imehie megide orù-ya, bú Devid; n’ihi na o mehieghi megide gi, na n’ihi na omume-ya nile adiwo nma nke-uku n’ebe i nọ:

5 n’ihi na o tiyere ndu-ya n’ọbu-aka-ya, tib͕ue onye Filistia ahu, Jehova we zọputa nzọputa uku bayere Israel nile: i huru ya anya, we ṅuria ọṅu: n’ìhi gini kwa ka i gēmehie megide ọbara nēmeghi ihe ọjọ, ime ka Devid nwua n’efu?

6 Sọl we ge nti olu Jonatan: Sọl we ṅua iyi, si, Jehova nādi ndu, agaghi-eme ka ọ nwua ma-ọli.

7 Jonatan we kpọ Devid, Jonatan we gosi ya ihe ndia nile. Jonatan we me ka Devid biakute Sọl, o we nọ n’iru ya, dika na mb͕e gara aga.

8 Agha we di kwa ọzọ: Devid we pua, buso ndi Filistia agha, tib͕ue ha ntib͕u uku; ha we b͕apu n’iru ya.

9 Mọ ọjọ nke Jehova we di n’aru Sọl, ma ya onwe-ya nānọdu n’ulo-ya, ube-ya di kwa n’aka-ya; Devid we were aka-ya nākpọ ubọ.

10 Sọl we chọ iwere ube ahu tugide Devid ọbuná na mb͕idi; ma o repuru n’iru Sọl, ọ we tugide ube ahu na mb͕idi: Devid we b͕alaga, wepuga onwe-ya n’abali ahu.

11 Sọl we ziga ndi-ozi n’ulo Devid, iche ya nche, na ime ka ọ nwua n’ututu: Maikal, bú nwunye-ya, we gosi Devid, si, Ọ buru na i zọputaghi ndu-gi abali a, agēme ka gi onwe-gi nwua echi.

12 Maikal we weda Devid site na window: o we je, b͕alaga, wepuga onwe-ya.

13 Maikal we were terafim-ya, tọb͕ọ ya n’ihe-ndina-ya, tiye ákwà-ob͕ub͕o eji aji ewu me n’okpuru isi-ya, were ákwà-nb͕okwasi kpuchie ya.

14 Sọl we ziga ndi-ozi iwere Devid, ma Maikal siri, Aru adighi ya ike.

15 Sọl we ziga ndi-ozi ahu ihu Devid, si, Bugotaram ya n’ihe-ndina-ya, ka m’we me ka ọ nwua.

16 Ndi-ozi ahu we bata, ma, le, terafim ahu di n’ihe-ndina, ákwà-ob͕ub͕o nke eji aji ewu me di kwa n’okpuru isi-ya.

17 Sọl we si Maikal, N’ìhi gini ka i ghọb͕uworom otú a, we zilaga onye-irom, o we wepuga onwe-ya? Maikal we si Sọl, Ya onwe-ya sirim, Zilagam: n’ìhi gini ka m’gēme ka i nwua?

18 Ma Devid b͕alagara, wepuga onwe-ya, biakute Samuel rue Rema, gosi ya ihe nile Sọl mere ya. Ọ we je, ya onwe-ya na Samuel, ha we biri na Naiot.

19 Ewe gosi Sọl, si, Le, Devid nọ na Naiot nime Rema.

20 Sọl we ziga ndi-ozi iwere Devid: ha we hu nzukọ ndi-amuma ahu ka ha nēbu amuma, ha hu kwa Samuel ka ọ nēguzo, dika onye-isi-ha: Mọ nke Chineke we dikwasi ndi-ozi Sọl, ha onwe-ha we bū kwa amuma.

21 Ha we gosi Sọl, o we ziga ndi-ozi ọzọ, ha onwe-ha we bū kwa amuma. Sọl we ziga kwa ndi-ozi ọzọ nke ub͕ò atọ, ha onwe-ha we bū kwa amuma.

22 Ya onwe-ya we je kwa Rema, biarue olùlù-miri uku nke di na Seku: ọ jua, si, Òle ebe Samuel na Devid nọ? Otù onye we si, Le, ha nọ na Naiot nime Rema.

23 O we je n’ebe ahu, rue Naiot nime Rema: Mọ nke Chineke we dikwasi kwa ya, o we nēje, we bue amuma, rue mb͕e ọ batara Naiot nime Rema.

24 Ya onwe-ya we yipu kwa uwe-ya nile, ya onwe-ya we bū kwa amuma n’iru Samuel, da n’ala b͕ara ọtọ ubọchi ahu nile na abali-ya nile. N’ihi ya ka ha nāsi, Sọl, ọ̀ di kwa n’etiti ndi-amuma?

1 Devid we si na Naiot nime Rema b͕alaga, ọ bia kwue n’iru Jonatan, si, Gini ka m’meworo? gini bu ajọ omumem? gini bu kwa nmehiem n’iru nna-gi, na ọ nāchọ ndum?

2 Ọ si ya, Ya buru ihe-árú; i gaghi-anwu: le, nnam adighi-eme ihe uku ma-ọbu ihe ntà, ma ọ buru na o kpughepughi ntim ka m’nu ya: gini me-kwa-ra nnam ji zonarim ihe a? ọ bughi otú a.

3 Devid we ṅua iyi ọzọ, si, Nna-gi amawo nke-ọma na ahutawom amara n’iru gi; o we si, Ka Jonatan ghara ima nka, ka o we ghara iwuta ya: ma otú ọ di, Jehova nādi ndu, nkpuru-obi-gi nādi kwa ndu, nání ihe ra ka otù nzọ-ukwu di n’ab͕ata mu na ọnwu.

4 Jonatan we si Devid, Gini ka nkpuru-obi-gi nāsi? m’gēme-kwa-ra gi ya.

5 Devid we si Jonatan, Le, ọnwa ọhu gāpu echi, mu onwem aghaghi kwa iso eze nọdu n’iri ihe: ma zilagam, ka m’we zo onwem n’ọhia rue anyasi nwa-nne-echi.

6 Ọ buru na nna-gi ele anyam ma-ọli, i gāsi kwa, Devid riọsirim ike ka m’rapu ya ka ọ b͕a ọsọ je Bet-lehem, bú obodo-ya: n’ihi na àjà arọ diri ab͕uru-ya nile n’ebe ahu.

7 Ọ buru na ọ si otú a, Ọ di nma; udo gādiri orù-gi: ma ọ buru na iwe-ya di ọku nke-uku, mara na o zubesiri ihe ọjọ a ike.

8 Ma i gēmere orù-gi ebere; n’ihi na i mere ka orù-gi soro gi ba n’ọb͕ub͕a-ndu Jehova: ma ọ buru na ajọ omume di nimem, gi onwe-gi me ka m’nwua; ma n’ìhi gini kwa ka i gēme ka m’bakuru nna-gi?

9 Jonatan we si, Ya buru gi ihe-árú: n’ihi na ọ buru na amaram n’ezie na nnam zubesiri ike ka ihe ọjọ a biakwasi gi, #m’gaghi-egosi kwa gi ya?

10 Devid we si Jonatan, Ònye gēgosim? ma-ọbu gini gēme ma ọ buru na nna-gi aza gi okwu ike?

11 Jonatan we si Devid, Bia, ka ayi pua je n’ọhia. Ha abua we pua je n’ọhia.

12 Jonatan we si Devid, Jehova, bú Chineke Israel, Ya buru onye-àmà; mb͕e m’gēnyochata obi nnam dika mb͕e a echi, ma-ọbu nwa-nne-echi, ma, le, ọ di nma n’ebe Devid nọ, #m’gaghi-ezite-kwa-ra gi ozi, we kpughepu nti-gi ka i nu ya?

13 Jehova me Jonatan otú a, me kwa ya ihe ọzọ otú a, mb͕e ọ di nnam nma ime gi ihe ọjọ a, ma m’kpughepughi nti-gi ka i nu ya, we zilaga gi, ka i we la n’udo: Jehova nọye-kwa-ra gi, dika Ọ nọyeworo nnam.

14 Ma ọ bughi nání mb͕e m’nọ na ndu ka i gēmerem ebere nke Jehova, ka m’we ghara inwu:

15 kama i gaghi-ebipu kwa ebere-gi n’ulom rue mb͕e ebighi-ebi: i gaghi-ebipu kwa ya mb͕e Jehova bipuworo ndi-iro Devid, nwoke ọ bula n’elu uwa.

16 Jonatan na ulo Devid we b͕a ndu, si, Jehova gājuta ya n’aka ndi-iro Devid.

17 Jonatan we me kwa ka Devid ṅua iyi ọzọ, n’ihi na ọ huru ya n’anya: n’ihi na dika ọ huru nkpuru-obi nke onwe-ya n’anya, otú a ka ọ huru Devid n’anya.

18 Jonatan we si ya, Echi ka ọnwa ọhu gāpu: agēle kwa anya gi, n’ihi na agēle anya ọnọdu-gi nke tọb͕ọrọ n’efu.

19 Ma mb͕e i nọdusiri ubọchi atọ i garida ọsọsọ, ba n’ebe ahu, bú ebe izoro onwe-gi n’ubọchi ihe ahu emere, i gānọdu kwa n’akuku nkume Ezel.

20 Mu onwem gāb͕a kwa àkú atọ n’akuku-ya, dika agāsi na ab͕aram ihe m’dotara.

21 Ma, le, m’gēziga nwa-okorom, si, Je, chọta àkú nile. Ọ buru na asim nwa-okoro ahu ma-ọli, Le, àkú di n’akuku azu gi: chiri ha bia; n’ihi na udo diri gi, okwu adighi kwa, Jehova nādi ndu.

22 Ma ọ buru na asim nwata-okorọbia ahu otú a, Le, àkú di n’akuku iru gi: la; n’ihi na Jehova ezilagawo gi.

23 Ma okwu ahu nke mu na gi kwuworo, le, Jehova nọ n’etiti mu na gi rue mb͕e ebighi-ebi.

24 Devid we zo onwe-ya n’ọhia: ubọchi ọnwa ọhu we rue, eze we nọdu na nri iri ihe.

25 Eze we nọkwasi n’ọnọdu-ya, dika ọ nēme ub͕ò ub͕ò, bú n’ọnọdu di n’akuku mb͕idi; Jonatan we bilie, Abnea we nọdu n’akuku Sọl: ma elere anya ọnọdu Devid nke tọb͕ọrọ n’efu.

26 Ma Sọl ekwughi ihe ọ bula n’ubọchi ahu: n’ihi na ọ siri, Ihe-ndabà ka ọ bu; onye nādighi ọcha ka ọ bu; n’ezie ọ dighi ọcha.

27 O rue n’echi nke ọnwa ọhu, nke bu ubọchi nke-abua, na elere anya ọnọdu Devid nke tọb͕ọrọ n’efu: Sọl we si Jonatan nwa-ya, Gini mere nwa Jesi abataghi iri nri ma nyahuru ma ta?

28 Jonatan we za Sọl, si, Devid riọsirim ike ka m’rapu ya ka ọ je na Bet-lehem:

29 ọ si, Biko, zilagam; n’ihi na àjà ab͕uru-ayi ka ayi nwere n’obodo; ya onwe-ya enyewom iwu, bú nwa-nnem, ije: ma ub͕u a, ọ buru na ahutawom amara n’iru gi, biko, ka m’wepuga onwem, we hu umu-nnem. N’ihi ya ọ biaghi na table eze.

30 Iwe Sọl we di ọku megide Jonatan, ọ si ya, Gi nwa nke nwayi b͕agọrọ ab͕agọ nke nānupu kwa isi, àmaghm na gi onwe-gi nārọputa nwa Jesi ibu ihe-ihere-gi na ibu ihe-ihere ọtọ nne-gi?

31 N’ihi na ubọchi nile nwa Jesi di ndu n’elu ala, agaghi-eme ka gi onwe-gi ma-ọbu ala-eze-gi guzosie ike. Ma ub͕u a ziga kutaram ya, n’ihi na onye kwesiri ọnwu ka ọ bu.

32 Jonatan we za Sọl nna-ya, si ya, N’ìhi gini ka agēme ka ọ nwua? Gini ka o meworo?

33 Sọl we tua ya ube-ya itub͕u ya: Jonatan we mara na nna-ya zubesiri ihe ahu ike, bú ime ka Devid nwua.

34 Jonatan we si na table bilie n’iwe di ọku, o righi kwa nri n’ubọchi nke-abua nke ọnwa ahu: n’ihi na o wutara ya n’ihi Devid, n’ihi na nna-ya mere ya ihe-ihere.

35 O rue, n’ututu, na Jonatan puru je n’ọhia na mb͕e ya na Devid kara àkà, otù nwatakiri-nwoke so kwa ya.

36 Ọ si nwa-okoro-ya, B͕a ọsọ, biko chọta àkú nile nke mu onwem nāb͕a. Mb͕e nwa-okoro ahu nāb͕a ọsọ, ya onwe-ya we b͕a àkú, me ka ọ gabiga ya.

37 Nwa-okoro ahu we biarue ebe àkú ahu di, bú nke Jonatan b͕ara, Jonatan we kpọ òkù n’azu nwa-okoro ahu, si, Àkú ahu, ọ̀ dighi n’akuku iru gi?

38 Jonatan we kpọ òkù n’azu nwa-okoro ahu, si, Me ngwa, je ọsọsọ, eguzola. Nwa-okoro Jonatan we chikọta àkú, biakute onye-nwe-ya.

39 Ma nwa-okoro ahu amaghi ihe ọ bula: nání Jonatan na Devid mara okwu ahu.

40 Jonatan we nye nwa-okoro o nwere ihe-ya, si ya, La, chiri ha ba n’obodo.

41 Mb͕e nwa-okoro ahu basiri n’obodo, Devid we si n’akuku Negeb bilie, da kpue iru-ya n’ala, kpọ isi ala ub͕ò atọ: ha we suturita onwe-ha ọnu, kwaritara onwe-ha ákwá, rue mb͕e Devid kwakariri ákwá.

42 Jonatan we si Devid, La n’udo, n’ihi na ayi aṅuwo iyi, ayi abua, n’aha Jehova, si, Jehova gānọ n’etiti mu na gi, na n’etiti nkpurum na nkpuru-gi, rue mb͕e ebighi-ebi. O we bilie, la: Jonatan we ba n’obodo.